LỜI BBT WEBSITE HỘI NHÀ VĂN VIỆT NAM: “VỀ TỰ DO PHÁT NGÔN VÀ TÍNH CHẤT VÔ CHÍNH PHỦ CỦA MỘT SỐ NGƯỜI CẦM BÚT”

11.11.2008 19:32
(vanvn.net) Gần đây, trên một số website có đăng bài và ý kiến dưới dạng bình luận (comments) xung quanh việc xét giải thưởng văn học 2008 và kết nạp hội viên mới (trong đó có vấn đề quy trình xét) của BCH. Chúng tôi tin rằng, cả 6 uỷ viên BCH Hội Nhà văn Việt Nam đều đủ năng lực và phẩm cách để lắng lọc được các ý kiến xem ý nào đúng, ý nào sai, ý nào vì động cơ chính đáng hay không chính đáng. Nhưng một số ý kiến vừa có liên quan đến BCH, vừa có liên quan đến vanvn.net, cho nên chúng tôi thực hiện quyền tự bảo vệ đồng thời xin góp bàn để cư dân mạng và bạn đọc được sống trong bầu khí quyển trong lành, chống lại sự ô nhiễm không gian còn rất non trẻ này.

Xin trước hết nói về mình. Vanvn.net đang còn ở giai đoạn demo, các tính năng còn chưa hoàn thiện. Chúng tôi mong nhận được rất nhiều ý kiến góp ý phê bình để sớm hoàn thiện tính năng của trang web/ kỹ năng của BTV, ngõ hầu phục vụ bạn đọc, phụng sự văn học được tốt hơn.

Về một số website cá nhân của nhà văn ra đời trước cả vanvn.net mấy năm, như trannhuong.com, lethieunhon.com, xuanduc.vn, inrasara.com…thì dù vanvn.net là của Hội, anh em chúng tôi vẫn coi họ là những “đàn anh” của chúng tôi. Họ, mỗi người mỗi vẻ, đã làm cho đời sống mạng còn mới mẻ ở Việt Nam có thêm sức sống sôi nổi mà chúng tôi cần học hỏi. Một số bài viết của các nhà văn chủ trang web, chúng tôi đã cóp lại rồi post lên; một số trang web cũng cóp lại bài của vanvn.net, trong đó trannhuong.com, xuanduc.vn… đã post lại bài “Thơ không đứng trước vành móng ngựa” của Hà Đình Cẩn đưa lên vanvn.net 15.10, trước khi toà tuyên án nhà thơ Nguyễn Việt Chiến. Vì vậy, chúng tôi rất buồn khi trên một website cá nhân đã để suốt 1 ngày những lời lẽ của Tran Loc Kien trên giao diện của mình, như sau:

\n tr.lc.kn@yahoo.com.vn Địa chỉ email này đang được bảo vệ khỏi chương trình thư rác, bạn cần bật Javascript để xem nó

Comments:
“Xin co mot thac mac nho nho bac chu trang web trannhuong .com kinh yeu giai dap gium cho- Hoi dong tho, mot to chuc rat quan trong cua Hoi Nha van VN ta, bao gom nhung nha tho tieu bieu cua nen tho nuoc nha hien nay vua roi da lam mot viec co y ngia rat cao dep ve tinh dong nghiep, tinh nguoi – do la viec cung nhau gop tien gui bieu nha tho Nguyen Viet Chien dang lam nan tu day. Sao viec lam rat dep do cua cac nha tho Hoi dong tho khong thay dua duoc dong tin nao tren trang web danh gia cua Hoi ta nhi ? Khong biet Ban bien tap trang web cua hoi chua biet viec do, hoac biet roi day ma ngai ngung gi do khong dam dua tin , hay co dua tin va bieu duong tinh than tuong than tuong ai dong nghiep luc hoan nan cua cac nha tho Hoi dong tho ma Tran Loc Kien toi day vi dot vi tinh khong mo tim ra duoc tin nay tren trang web cua Hoi ?
Phien nha tho Tran Nhuong giai dap gium cho long toi duoc an vui!
Thanh that da ta !”

Bạn Tran Loc Kien, bạn nhấn chuột vào mục “Nhà văn và cuộc sống”, nhấn tiếp mục “Tiếng nói nhà văn”, bạn sẽ đọc bài của Hà Đình Cẩn. Mặt khác, chúng tôi không có bổn phận bài nào của trannhuong.com cũng phải cóp, nếu thế, chúng tôi thành ra một phiên bản của web này. Vả lại, mỗi cuối năm, tại nghị trường QH đã cho biết còn hàng vạn vụ án oan, hàng vạn số phận éo le, website của Hội Nhà văn, trong khi mình còn đang demo, còn rất nhiều khó khăn, chúng tôi ngượng không dám kêu gọi ai giúp đỡ ai, khi chúng tôi không trước hết giúp đỡ. Xin cứ bình tĩnh cân nhắc mà xem, thưa bạn Tran Loc Kien!

Nhưng, nếu như bạn Tran Loc Kien còn dành một chút tự nghi vấn sự hiểu biết, thì bạn Hoàng Hạnh lại cứ nhất thiết coi sự hiểu biết rất hạn chế của mình đã bao trùm thiên hạ, trên website trannhuong.com, như sau:

Hoàng Hạnh

\n vangmaubt@yahoo.com.vnComments Địa chỉ email này đang được bảo vệ khỏi chương trình thư rác, bạn cần bật Javascript để xem nó :
“Nhà báo, nhà thơ Nguyễn Việt Chiến là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, có những bài viết sắc sảo, góp phần quan trọng trong việc chống tiêu cực nhưng trớ trêu thay, lại bị đáo tụng đình và lãnh án tù ở. Vậy, ông chủ tịch và BCH Hội NVVN đã có những động thái gì để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của hội viên đến nỗi phải để cho “Hội đồng thơ” phải “đi đêm” thăm nạn nhân chỉ với tư cách bạn bè? Xét cho đến cùng, Hội Nhà văn là tổ chức gì ?”

Nói như vậy, trước hết bạn đã coi hành vi tốt đẹp và công khai của Hội đồng Thơ Hội Nhà văn Việt Nam là hành động không dám cho BCH Hội biết? Mà làm sao Hội đồng Thơ làm một việc lại chỉ có tư cách bạn bè? Xin bạn nhớ cho, Hội đồng Thơ của Hội Nhà văn Việt Nam do BCH Hội cử ra. Hành vi của Hội đồng, diễn ra tại trụ sở Hội, nó cần phải hiểu, về mặt danh nghĩa, đã là Hội rồi vậy. Nếu bạn nhất thiết coi Hội đồng Thơ là không phải Hội thì bạn vẫn mang tiếng là người “khen em mà chửi anh”, “vuốt ve tay mà đánh vào đầu” người ta vậy; có thể khiến Hội đồng Thơ “ăn làm sao nói làm sao bây giờ”?

Nhưng Hoàng Hạnh chưa phải là người cuối cùng đem cái sự hiểu “cắt lát” của mình làm thước đo lòng thiên hạ. Hơn nữa, bạn Việt Bảo còn vừa hàm hồ vừa ác ý một cách thật thà, trên trannhuong.com, bạn đã viết như sau:

Việt Bảo

\n sonnu@yahoo.com Địa chỉ email này đang được bảo vệ khỏi chương trình thư rác, bạn cần bật Javascript để xem nó

Comments:
“Bạn Hoàng Hạnh nói rất đúng. Hội Nhà văn Việt Nam, thực chất chỉ là cánh tay nối dài của…, ông Hữu Thỉnh sợ mất cái ghế chủ tịch hơn là mất hội viên nên buộc phải im re… Mà thật cũng lạ, nước Việt ta có những gần 1000 hội viên thứ thiệt mà mấy chục năm qua chi thấy xuất hiện vài tác phẩm ra hồn còn laf toàn loại … thứ phẩm. Gần đây, không biết “ông lớn” nào ra lệnh thu hồi tiểu thuyết “Thời của thánh thần” ? Tác phẩm sáng giá như thế thì cho vào máy nghiền trong khi Giải thưởng HNV 2008 thì lại trao cho những thứ không phải là văn chương, nhất là tiểu thuyết.”

Tại sao chúng tôi nói bạn hàm hồ?

a. Vì bạn nói về một vấn đề mà không đặt nó trong lịch sử vấn đề của nó. Về vụ án hai nhà báo, trong đó có kiêm nhà thơ Nguyễn Việt Chiến, khi xẩy ra, Hội Nhà văn Việt Nam đã ngay lập tức có hoạt động như sau:

1.Trong khi NVC bị bắt, Chủ tịch Hội đi công tác vắng, Phó chủ tịch Hội NVVN Nguyễn Trí Huân đã trả lời phỏng vấn của báo Thanh niên. Việc trả lời PV của cơ quan ngôn luận ấy cần phải được coi là TM Hội Nhà văn.

2.Khi ông Hữu Thỉnh về, gặp ngay đám tang nhà thơ Nguyễn Bùi Vợi, ngay trong lúc tang gia bối rối ấy, Thường trực BCH đã hội ý chớp nhoáng và Chủ tịch Hội Nhà văn VN đã trả lời phỏng vấn báo Văn nghệ.

Cả hai trả lời PV trên, tuy đều nói đại ý mong các cơ quan chức năng xử lý đúng pháp luật, nhưng đều có nhấn mạnh nhân thân và thơ Nguyễn Việt Chiến là lành mạnh, có đóng góp cho đổi mới và chống tiêu cực; đều nổi rõ sự can thiệp theo tinh thần “ngự sử can gián”. Những người lịch lãm, liệu có ai có thể nói gì hơn là hai ông chủ tịch, phó chủ tịch hội chúng tôi về một sự vật còn chưa rõ trắng đen, khi mà “mỗi người chỉ bị coi là có tội khi bị toà án tuyên án”?

Vả lại, khi Toà án sơ thẩm đã tuyên, nhà thơ Nguyễn Việt Chiến không kháng án. Chúng ta có thể hiểu/ phán đoán hành vi của Nguyễn Việt Chiến của chúng ta và, còn chúng tôi, chúng tôi trân trọng quyết định ấy của nhà thơ và kính đề nghị mọi người hãy tôn trọng quyết định này. Đại tướng Võ Nguyên Giáp nói, đại ý: Lịch sử chỉ có một, nhưng cần được viết lại nhiều lần. Chúng tôi không ai ở BCH, nhưng chúng tôi đoán, BCH có lý của mình khi tôn trọng quyết định của hội viên Nguyễn Việt Chiến.

b. Khi nhà văn Xuân Đức, uỷ viên Hội đồng văn xuôi, tỏ ý buồn vì những cuốn HĐVX đề cử giải thưởng thì không được BCH quyết định trao; nhưng ông vẫn nói tin vào quyết định của BCH là sáng suốt. Vì ông chưa đọc 3 cuốn nhận giải năm 2008 nên không nói gì về chúng. Đó là một phát ngôn có trách nhiệm, dù rằng, sự “không vui” cho ta những tín hiệu đằng sau lời phát ngôn. Bắt được tín hiệu ấy, vanvn.net đã liên lạc với nhà văn Đình Kính, nhà văn Nguyễn Chí Trung xin hai ông gửi cho bản vi tính tiểu thuyết Sóng chìm và Tiếng khóc của nàng Út để post lên, nhằm hai mục đích, vừa phục vụ bạn đọc, vừa sẵn sàng chờ đợi những phê bình về chúng để đưa lên mạng của Hội, kể cả những bài gay gắt nhất nếu có. Chúng tôi thấy kiểu nói một câu rằng chúng là “thứ phẩm” thì tức là bạn không yêu văn chương, bạn đang phát ngôn để phục vụ cái gì ấy, chứ không vì văn chương. Không ai phũ phàng với văn chương như bạn, khi gọi những tâm huyết của nhà văn, của BTV NXB là thứ phẩm.

c. Quá trình XB và phát hành cuốn tiểu thuyết “Thời của thánh thần” có vi phạm Luật xuất bản, chưa đủ 10 ngày nộp lưu chiểu đã phát hành (nộp 5 triệu.) Hội Nhà văn Việt Nam, với chức năng chính trị xã hội nghề nghiệp của mình, đã có phiên họp để thẩm định tác phẩm “Thời của thành thần” và nhất trí nhận xét nó có thể còn sơ xuất một vài điểm nhưng kiến nghị cơ quan có thẩm quyền cho phát hành. Trannhuong.com có đưa tin này qua bài viết “15 phút với Nguyễn Khắc Trường” một cách rõ ràng, vậy mà bạn nói nó bị nghiền là hàm hồ và ác ý. Vanvn.net, ngay lần post bài đầu tiên (9.10.2008) có đăng chùm bài của Vũ Nho, của Trần Nhương, của Văn Chinh xung quanh cuốn sách lao đao này và hiện nó vẫn còn tại chỗ. Vanvn.net do Hội Nhà văn Việt Nam lập ra.

Tưởng cũng cần thêm rằng, những bạn đọc thiện ý với văn chương và quan tâm đến hoạt động của Hội Nhà văn Việt Nam xin tham khảo các nhà văn Nguyễn Phan Hách (tác giả “Gia đình yên ấm”), Trần Huy Quang (“Linh nghiệm”), Nguyễn Bình Phương…để nghe về các yếu nhân của Hội chúng tôi đã chia sẻ với họ như thế nào khi họ lâm nạn, bị một số bạn đọc hiểu nhầm và xuyên tạc ác ý.

Thưa 3 bạn, thưa cùng bạn đọc!

Vì nhất trí với bạn, rằng bạn có quyền phát ngôn và quyền diễn đạt sự hiểu biết của mình nên chúng tôi đã trao đổi thẳng thắn và có dẫn chứng rõ ràng. Nhưng, để nâng cao trách nhiệm công dân và trách nhiệm với cộng đồng, chúng tôi yêu cầu bạn chỉ nên nói về những gì mình thật am hiểu, và nói cho đúng. Chúng tôi cảm thấy các bạn, nhất là hai bạn sau có dấu hiệu vô chính phủ, vô luật lệ nên cần cho các bạn biết rằng loài người đã quy ước về phát ngôn như thế nào:

Nghị quyết 59, ngày 14-12-1946 của Đại Hội đồng LHQ đã tuyên bố: “Quyền tự do diễn đạt là hòn đá thử vàng cho mọi quyền và mọi quyền tự do khác”; Điều 19 của Tuyên ngôn Nhân quyền Thế giới 1948 cũng quy định “Quyền tự do quan điểm và tự do diễn đạt” là một trong những quyền cơ bản của con người; còn UNESCO thì khẳng định “quyền tự do diễn đạt là hòn đá thử vàng cho xã hội tri thức.” (*)

Một kiểu đăng bài thiếu trách nhiệm công dân của cả người viết lẫn người biên tập như vậy đang gây ra những cái sai đến mức lộn xộn, sai một cách sơ đẳng, không những không nâng cao mà còn có nguy cơ hạ thấp tri thức của người dân, đi ngược lại các nguyên tắc của xã hội tri thức. Có thể nói trong trường hợp như vậy, tự do của người này đang làm tổn hại đến tự do của người khác. Những bài viết kiểu như th (?) Bổ sung lúc (?)

Sau khi bài này đưa lên mạng được 1 giờ, chúng tôi đã liên tiếp nhận được rất nhiều cú điện thoại tán thành và yêu cầu bổ sung những hành động đầy trách nhiệm và tình người của Hội Nhà văn Việt Nam xung quanh vụ hai nhà báo mà nhà báo Nguyễn Việt Chiến đồng thời là hội viên của mình. Để kiểm tra thông tin, chúng tôi đã gọi cho nhà văn Đào Thắng, Chánh văn phòng Hội NVVN. Ông cho biết:

– Từ tháng 5.2008, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Hội NVVN Hữu Thỉnh, Ban Kiểm tra của Hội đã nhiều lần đến làm việc với báo Thanh niên, với Hội Nhà báo Việt Nam và các cơ quan chức năng về vụ án hai nhà báo nhằm tìm cách để nhà thơ Nguyễn Việt Chiến được tại ngoại. Khi bị từ chối, Ban Kiểm tra của Hội đã kiến nghị để ông Chiến được cư xử tốt nhất có thể trong nhà tạm giam và được xét xử đúng pháp luật.

– Cơ quan Hội Nhà văn Việt Nam đã 2 lần đến thăm gia đình nhà thơ Nguyễn Việt Chiến từ tháng 5-2008 đến nay. Nhà văn Đào Thắng ngay trong ngày bắt nhà thơ Nguyễn Việt Chiến đã đến tận nhà, chứng kiến việc bắt, khám xét và khi ông Chiến đã lên xe của CA đi rồi, Đào Thắng còn nán lại để an ủi động viên vợ con ông.

Chúng tôi thấy có trách nhiệm bổ sung thông tin về những hành vi rất cụ thể này, hành vi xứng đáng với đặc trưng nhân văn của giới cầm bút nói chung.

(?) ế có rất nhiều, đó là chưa kể đến các loại thông tin “bẩn”, thông tin bịa đặt, lừa đảo. Cứ thế, tự do diễn đạt cùng với tự do sáng tác đang tung hoành thế giới ảo, làm cho các tác giả một bản báo cáo của UNESCO đã đánh giá rằng: một nửa khối lượng thông tin đang lưu hành trên mạng internet chỉ là thông tin giả hoặc không chính xác (**)

Chúng tôi có cảm giác các luận điểm trên trong bài viết của nhà văn Nguyễn Văn Dân như nói về chính các bạn Tran Loc Kien, Hoàng Hạnh, Việt Bảo dù nó ra đời cách đây gần chẵn 2 tháng.

Bổ sung lúc 19 h 45

Sau khi bài này đưa lên mạng, chúng tôi đã liên tiếp nhận được rất nhiều cú điện thoại tán thành và yêu cầu bổ sung những hành động đầy trách nhiệm và tình người của Hội Nhà văn Việt Nam xung quanh vụ hai nhà báo mà nhà báo Nguyễn Việt Chiến đồng thời là hội viên của mình. Để kiểm tra thông tin, chúng tôi đã gọi cho nhà văn Đào Thắng, Chánh văn phòng Hội NVVN. Ông cho biết:

– Từ tháng 5.2008, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Hội NVVN Hữu Thỉnh, Ban Kiểm tra của Hội đã nhiều lần đến làm việc với báo Thanh niên, với Hội Nhà báo Việt Nam và các cơ quan chức năng về vụ án hai nhà báo nhằm tìm cách để nhà thơ Nguyễn Việt Chiến được tại ngoại. Khi bị các cơ quan chức năng từ chối, vì theo họ, chỉ cơ quan quản lý con người mới có quyền bảo lãnh cho người đó, Ban Kiểm tra của Hội đã kiến nghị để ông Chiến được cư xử tốt nhất có thể trong nhà tạm giam và được xét xử đúng pháp luật.

– Cơ quan Hội Nhà văn Việt Nam đã 2 lần đến thăm gia đình nhà thơ Nguyễn Việt Chiến từ tháng 5-2008 đến nay. Nhà văn Đào Thắng ngay trong ngày bắt nhà thơ Nguyễn Việt Chiến đã đến tận nhà, chứng kiến việc bắt, khám xét và khi ông Chiến đã lên xe của CA đi rồi, Đào Thắng còn nán lại để an ủi động viên vợ con ông.

Chúng tôi thấy có trách nhiệm bổ sung thông tin về những hành vi rất cụ thể này, hành vi xứng đáng với đặc trưng nhân văn của giới cầm bút nói chung.

(*) và (**) Dẫn theo Nguyễn Văn Dân, Văn nghệ số 37, ngày 13-9-2008

************************

ĐỌC THÊM (WSCL SƯU TẦM LÚC 22 GIỜ, NGÀY 11.11.2008)

Name:

Trần Nhương

Comments:

Tối 11-11 tôi nhận được rất nhiều điện thoại báo cho biết trên web Hội Nhà văn có nhắc gì đến trannhuong.com, đại loại là để bạn đọc com vào nói lung tung, “vô chính phủ”. Khổ thế trên Đại Lải mạng không có, ra Hưng Hải thì sau mưa lũ không vào được.

Tôi đã nhiều lần xin bạn đọc vào thảo luận lấy vui là chính đừng móc máy gây phiền hà. Trong tình hình này nhiều kẻ cơ hội, lưu manh lắm, nhân các bạn com mà tôi không có mạng thì bị họ lợi dụng để quy kết kiểu Hà Bình Trọng thì phiền lắm.

Một lần nữa tôi xin các bạn có bình luận gì nếu liên quan đến web HNV thì com vào web bên đó.Còn bàn với trannhuong.com thì bên này. Rất mong các bạn thông cảm và thực hiện. Vì không có mạng nên thi thoảng mới ra được quán nét. Cảm ơn các bạn nhiêu.
TN

Tuesday, November 11 2008 – 09:34 PM 

(Theo hoinhavanvietnam.vn)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here